• envinow.gr

Ενεργειακές Κοινότητες στην Ελλάδα

Ενημερώθηκε: 26 Απρ 2019

Του Δημήτρη Ζάρρα


Στις 18/4/2019 πραγματοποιήθηκε στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο ενημερωτική ημερίδα σχετικά με τις Ενεργειακές Κοινότητες στην Ελλάδα, το νέο νόμο (ν. 4513) που τις προωθεί και περαιτέρω συναφή αντικείμενα. Η ημερίδα πλαισιώθηκε από σημαντικούς ομιλητές και γέμισε την αίθουσα εκδηλώσεων της Πρυτανείας του ΕΜΠ. Ως φοιτητής της σχολής Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Η/Υ του ΕΜΠ παραβρέθηκα στη συγκεκριμένη ημερίδα και κατέγραψα σημαντικές πληροφορίες που συνοδεύουν πλέον τις Ενεργειακές Κοινότητες, για να τις μοιραστώ μαζί σας (διευκρινήσεις & διορθώσεις: dimzarras@yahoo.gr). Οι ακόλουθες πληροφορίες είναι συνοπτικές και περιλαμβάνουν αυτά που προσωπικά κατάφερα να συγκρατήσω ως βασικά και στοιχειώδη επί του θέματος, μεταξύ των όσων αναφέρθηκαν, ενώ φυσικά υπάρχουν διαθέσιμες πλέον και περισσότερες διαδικτυακά για κάθε ενδιαφερόμενο, ο οποίος σκέφτεται να συνδράμει στη δημιουργία μιας Ενεργειακής Κοινότητας.


Κατ’ αρχάς, ο θεσμός των Ενεργειακών Κοινοτήτων είναι ένα θέμα, το οποίο στο εξωτερικό ανθίζει και ιδιαίτερα, στις Ευρωπαϊκές Χώρες, με πρωταγωνιστή τη Γερμανία, η οποία αξίζει να τονισθεί, πως σε ό,τι αφορά τα Φ/Β, η παραγωγή ενέργειας μέσω αυτών προέρχεται ως επί το πλείστο από Φ/Β ιδίας οικιακής χρήσης και Ενεργειακών Κοινοτήτων και όχι από οργανωμένα Φ/Β πάρκα. Κάτι τέτοιο, αποτελεί ένα ανήκουστο γεγονός για την Ελλάδα, στην οποία η διεσπαρμένη παραγωγή (ΔΠ) σε οικίες είναι ακόμα πολύ περιορισμένη.


Αυτό έρχονται να αλλάξουν προς την αντίθετη κατεύθυνση οι Ενεργειακές Κοινότητες. Θα ενισχύσουν, δηλαδή, τη ΔΠ κοντά στα σπίτια πολιτών. Η ενέργεια έρχεται πλέον και στα χέρια των πολιτών. Όπως τόνισε ο κ. Δ. Τσέκερης, ειδικός σύμβουλος στο ΥΠΕΝ, ο οποίος αναφέρθηκε στο νέο νομοθετικό πλαίσιο, ο νόμος ν. 4513 για τις Ενεργειακές Κοινότητες ψηφίστηκε με τη συντριπτική πλειοψηφία τον Ιανουάριο του 2018. Η Ελλάδα είναι η πρώτη χώρα, που θεσπίζει το νόμο αυτό στο κομμάτι της ενέργειας, με τέτοιο τρόπο, που επιτρέπει στον πολίτη που συμμετέχει στην Ενεργειακή Κοινότητα να λαμβάνει δράση σε όλο το κομμάτι της διαδικασίας, από τη δημιουργία, μέχρι την πώληση της ενέργειας. Η Ενεργειακή Κοινότητα υπογράφεται σαν ένας τοπικός συνεταιρισμός. Εν ολίγοις, δημιουργείται ένα καταστατικό με τα άτομα που την αποτελούν, υπογράφεται, υποβάλλεται στο ειρηνοδικείο και καταχωρείται στο μητρώο. Σε περίπτωση που η Ενεργειακή Κοινότητα έχει κερδοσκοπικό χαρακτήρα, με πώληση ενέργειας στο δίκτυο, το 90% των κερδών διανέμεται στα μέλη της. Ενώ, αν η Κοινότητα έχει χαρακτήρα ΜΚΟ, το 90% της εξοικονόμησης ενέργειας που επέρχεται (μέσω Net Metering) επιστρέφει πάλι, ουσιαστικά, στα μέλη και στην κοινότητα για ανάπτυξή της και δεν έχει χαρακτήρα κέρδους. Η Ενεργειακή Κοινότητα αποτελείται από έως και 15 μέλη, τα οποία πρέπει σε πλειοψηφία να είναι πρόσωπα (δηλαδή όχι μόνο δήμοι κ.τ.λ.). Εξαίρεση αποτελούν περίπου 30 μικρά νησιά στην Ελλάδα με λιγότερους από 3100 κατοίκους, όπου η Ενεργειακή Κοινότητα μπορεί να αποτελείται από έως και 10 άτομα. Το αξιοσημείωτο της όλης διαδικασίας είναι, πως ο θεσμός χαρακτηρίζεται από πλήρη «ενεργειακή δημοκρατία», με την έννοια, ότι κάθε μέλος έχει ψήφο στην Κοινότητα ανεξαρτήτως του μεριδίου του σε αυτήν. Επιπλέον όφελος είναι ότι τα μέλη δεν πληρώνουν το τέλος διακράτησης (περί τα 100 €/MW το χρόνο).


Ο κ. Τσέκερης συνέχισε αναφέροντας τη σημασία χρηματοδότησης τέτοιων έργων. Το ΕΣΠΑ (Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς) θα προσφέρει 25 εκ.€ για έργα ΑΠΕ και ηλεκτροκίνησης με συγκριτική αξιολόγηση, η οποία θα γίνει τέλη του Απρίλη, σε συνεργασία με το Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΚΑΠΕ).


Στη συνέχεια, ο κ. Μάρκου, σύμβουλος γραφείου Γενικού Γραμματέα Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών μίλησε για τη νέα υπουργική απόφαση σχετικά με τον Ενεργειακό Συμψηφισμό (Net Metering). Ο ενεργειακός συμψηφισμός συνίσταται στην αυτοπαραγωγή με χρήση του δικτύου για αποθήκη ενέργειας. Η πρόσθετη ενέργεια που παράγει ο χρήστης από την εγκατάστασή του εγχέεται και προσφέρεται στο δίκτυο, ενώ όταν καταναλώνει περισσότερη από ό,τι παράγει, το δίκτυο τον τροφοδοτεί συμψηφίζοντας ενεργειακά τις ανάγκες του με τις προσφορές του. Σχετικοί όροι είναι η αυτοπαραγωγή και το γνωστό Net Metering, όπως αναφέρεται ως διεθνής όρος.