Οι εκπομπές αερίων από τις πυρκαγιές του Αμαζονίου είναι έως και τρεις φορές υψηλότερες από τις εκτιμήσεις

Σύμφωνα με νέα έρευνα που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος, οι καταστροφικές πυρκαγιές που έπληξαν τον Αμαζόνιο το 2024 ενδέχεται να προκάλεσαν έως και τριπλάσιες εκπομπές άνθρακα σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις.

Οι πυρκαγιές εκείνης της χρονιάς χαρακτηρίζονται ως οι πιο έντονες των τελευταίων 20 ετών, επηρεάζοντας εκτεταμένες περιοχές του Αμαζονίου αλλά και το Cerrado — ένα από τα πιο πλούσια σε βιοποικιλότητα οικοσυστήματα παγκοσμίως. Το φαινόμενο ενισχύθηκε από την ξηρασία και την αποψίλωση των δασών, που δημιουργούν ευνοϊκές συνθήκες για την εξάπλωση των πυρκαγιών.

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Geophysical Research Letters, αξιοποίησε την τεχνητή νοημοσύνη για την ανάλυση δορυφορικών δεδομένων, εστιάζοντας στις συγκεντρώσεις μονοξειδίου του άνθρακα (CO) κατά την περίοδο Αυγούστου–Σεπτεμβρίου 2024. Το συγκεκριμένο αέριο χρησιμοποιήθηκε ως δείκτης για τον υπολογισμό των συνολικών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι οι υφιστάμενες επιστημονικές μέθοδοι πιθανόν υποεκτιμούν σημαντικά τις εκπομπές, καθώς η πραγματική ποσότητα άνθρακα που απελευθερώθηκε μπορεί να ήταν 1,5 έως και 3 φορές μεγαλύτερη.

Οι ερευνητές εντόπισαν ως βασικό παράγοντα αυτής της απόκλισης το φαινόμενο της παρατεταμένης καύσης (smouldering), κατά την οποία η φωτιά συνεχίζει να καίει σε χαμηλή ένταση για μεγάλο χρονικό διάστημα, παράγοντας σημαντικές ποσότητες ρύπων που δεν καταγράφονται εύκολα από τα παραδοσιακά μοντέλα.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το Τεχνικό Πανεπιστήμιο Δρέσδης σε συνεργασία με το Βασιλικό Μετεωρολογικό Ινστιτούτο Ολλανδίας και την εταιρεία BeZero Carbon.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, οι μεγαλύτερες συγκεντρώσεις ρύπανσης εντοπίστηκαν σε μια περιοχή περίπου 4 εκατομμυρίων τετραγωνικών χιλιομέτρων, κοντά στα σύνορα Βραζιλία και Βολιβία, με σημαντικές επιπτώσεις και στην ποιότητα του αέρα σε ολόκληρη την περιοχή.

Παράλληλα, η αξιοποίηση δεδομένων από δορυφορικές αποστολές όπως οι Sentinel-2, Sentinel-3 και Sentinel-5P αποδείχθηκε καθοριστική για την πιο ακριβή αποτύπωση των εκπομπών.

Τα ευρήματα έχουν σημαντικές συνέπειες για τα κλιματικά μοντέλα και τους παγκόσμιους υπολογισμούς άνθρακα, καθώς βασίζονται σε ακριβή δεδομένα για τις εκπομπές από φυσικές καταστροφές όπως οι δασικές πυρκαγιές. Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η βελτίωση των μεθόδων καταγραφής είναι κρίσιμη για την κατανόηση της πραγματικής επίδρασης των πυρκαγιών στο κλίμα.

Πηγή: Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος