• envinow.gr

Τι μας «κρατάει» από μία Κυκλική Οικονομία

του Θεοδόση Λαμπρινού

Όπως αναφέρει και το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, μια κυκλική οικονομία είναι ένα βιομηχανικό σύστημα που από το σχεδιασμό του σκοπεύει στην αποκατάσταση και αναγέννηση. Μετατοπίζεται προς τη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, εξαλείφει τη χρήση τοξικών χημικών ουσιών, οι οποίες βλάπτουν την επαναχρησιμοποίηση και επιστροφή στη βιόσφαιρα και στοχεύει στον αφανισμό των αποβλήτων μέσω ανώτερου σχεδιασμού υλικών, προϊόντων, συστημάτων και επιχειρηματικών μοντέλων. Τα ύψιστης σημασίας περιβαλλοντικά οφέλη και οι οικονομικές δυνατότητες που προσφέρει θα έπρεπε να καθιερώσουν αυτό το μοντέλο, ωστόσο υπάρχουν παράγοντες που θέτουν φραγμούς στην εφαρμογή του.


Στο τρέχον οικονομικό σύστημα, συναντώνται ορισμένα εμπόδια στην ανάπτυξη ενός μοντέλου κυκλικής οικονομίας, τα οποία είναι κατά κύριο λόγο οικονομικής και θεσμικής φύσεως. Οι κοινωνικές και περιβαλλοντικές συνέπειες δεν λαμβάνονται υπόψη στις τιμές και στο δείκτη ΑΕΠ, ενώ υπερισχύουν τα προνόμια των χρηματοπιστωτικών αγορών αντί των ανθρώπων και της φύσης όταν λαμβάνονται οικονομικές αποφάσεις, αποθαρρύνοντας τη δημιουργία αξίας στους τομείς αυτούς. Μάλιστα, τα επιχειρηματικά μοντέλα της κυκλικής οικονομίας είναι πιο δύσκολο να αναπτυχθούν, καθώς οι περισσότεροι επενδυτές εξακολουθούν να εργάζονται με λογική οικονομικής γραμμής και μερικές φορές απαιτούνται προκαταβολικές επενδύσεις, καθιστώντας έτσι μικρή τη ζήτηση για κυκλικά προϊόντα και εναλλακτικές λύσεις. Άλλωστε, δεν υπάρχουν ακόμη πολλοί εξειδικευμένοι επαγγελματίες με κατάλληλες τεχνικές γνώσεις ή γνώσεις «τεχνολογίας πληροφοριών και επικοινωνιών» (ΤΠΕ) που θα μπορούσαν να επιβληθούν της εισήγησης και κυριαρχίας μιας κυκλικής οικονομίας.


Όσον αφορά τη λειτουργική και θεσμική σκοπιά που προαναφέρθηκες, το γεγονός ότι το τρέχον οικονομικό μας σύστημα είναι προσανατολισμένο στη ζήτηση της γραμμικής οικονομίας και δεν είναι ακόμη έτοιμο να αντιμετωπίσει τους επιχειρηματίες της κυκλικής οικονομίας δημιουργεί πλήθος εμποδίων. Τα νέα επιχειρηματικά μοντέλα μπορεί να είναι δύσκολο να εφαρμοστούν και να αναπτυχθούν λόγω νόμων και κανονισμών που δεν είναι προετοιμασμένοι για τέτοιου είδους καινοτομίες, μια και πολλές επιχειρήσεις βασίζονται σε παλιές ή/και ισχυρές συμμαχίες, καθιστώντας πιο δύσκολη τη δημιουργία νέων συμμαχιών και επομένως το κλείσιμο βρόχων. Ακόμη, σημαντικός αριθμός εταιρειών εξακολουθούν να έχουν στόχους και συστήματα αξιολόγησης που εστιάζουν στη δημιουργία βραχυπρόθεσμης αξίας, ενώ το μοντέλο της κυκλικής οικονομίας είναι ένα μοντέλο μακροπρόθεσμων αποτελεσμάτων.


Κλείνοντας, τα οικονομικά οφέλη των εταιρειών, η έλλειψη επάρκειας στη γνώση σχετικά με θέματα βιωσιμότητας, που συνιστούν καινοτομίες (και επομένως επιφέρουν διαταραχές), καθώς και η ανάγκη αλλαγών και επανασχεδιασμού που πρεσβεύει ένα μοντέλο κυκλικής οικονομίας αποτελούν μέχρι στιγμής εμπόδια στην εφαρμογή του. Παρ’ όλα αυτά, οι εξελίξεις σε παγκόσμιο επίπεδο αποστέλλουν αισιόδοξα μηνύματα για αυτήν την ιδέα, που μπορεί να βελτιώσει τη ζωή όλων.


ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΗΣΤΕ ΜΑΖΙ ΜΑΣ