• envinow.gr

Τι συμβαίνει με τους πάγους στα δύο ημισφαίρια;

Της Τζένης Ελευθερίου


Ένα ανησυχητικό φαινόμενα που παρατηρείται όλο και πιο έντονο τον τελευταίο καιρό είναι το ταχύτερο λιώσιμο των πάγων τόσο στο Βόρειο όσο και στο Νότιο ημισφαίριο. Η παράλληλη αυτή τήξη των πάγων, αν και οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν πού ακριβώς οφείλεται, μπορεί μελλοντικά να επηρεάσει αρνητικά το φαινόμενο της κλιματικής αλλαγής.


Στην Αρκτική φέτος υπήρξε σημαντική πρόωρη τήξη των πάγων λόγω κυρίως των χαμηλών επιπέδων χιονοπτώσεων που έπεσαν στις αρχές του έτους. Τη σοβαρότητα της κατάστασης απεικονίζει η πλέον διαδεδομένη φωτογραφία που τράβηξε ο Στέφον Αλσών, φωτογράφος του Κέντρου για τους Ωκεανούς και τον Πάγο του Δανέζικου Μετεωρολογικού Ινστιτούτου στις 13 Ιουνίου. Στη φωτογραφία απεικονίζονται σκύλοι στο φιόρδ Inglefield Bredning στη Γροιλανδία να σέρνουν έλκηθρο μέσα στο νερό, η στάθμη του οποίου έφτανε μέχρι τα γόνατα τους. Φέτος παρατηρήθηκε τα νωρίτερο και ταυτόχρονα το μαζικότερο λιώσιμο των πάγων. Σε περιοχές που καλύπτουν το 40% της Γροιλανδίας παρατηρήθηκε απώλεια πάγων η οποία ανέρχεται σε 2 γιγατόνους, μόνο σε μία ημέρα. Αυτό μπορεί να οφείλεται στο λίγο χιόνι που έπεσε κατά αυτό το έτος στη Γροιλανδία με αποτέλεσμα την ύπαρξη λεπτού στρώματος νέου χιονιού. Όσο λεπτότερο είναι το στρώμα χιονιού, τόσο ταχύτερα λιώνει, με αποτέλεσμα να αποκαλύπτεται παλαιότερο χιόνι και πάγος. Ωστόσο, τα παλαιότερα στρώματα, καθώς είναι πιο σκούρα, απορροφούν μεγαλύτερη ποσότητα ηλιακής ακτινοβολίας με συνέπεια την ταχύτερη τήξη τους. Λιώσιμο των πάγων της Αρκτικής συνεπάγεται αύξηση της στάθμης των θαλασσών της τάξης των 7 μέτρων. Βέβαια, ακόμα απέχουμε αρκετά από ένα τέτοιο γεγονός, παρόλο που το στρώμα πάγου τήκεται ταχύτερα από όσο εκτιμάται από τους επιστήμονες.



Παρόμοιες, αλλά ίσως πιο ραγδαίες, είναι οι αλλαγές στο νότιο ημισφαίριο, στην Ανταρκτική. Από το 2014 και μετά, παρατηρείται ταχύτατο λιώσιμο των πάγων. Μάλιστα ο ρυθμός αυτός, σε σχέση με τον αντίστοιχο ρυθμό τήξης των πάγων στην Αρκτική, είναι έως και 3 φορές μεγαλύτερος, αφού τα τελευταία 4 χρόνια, στην Ανταρκτική έλιωσαν τόσοι πάγοι όσοι λιώνουν στην Αρκτική σε 34 χρόνια. Οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν την ακριβή αιτία αυτής της ταχύτατης συρρίκνωσης. Δεν είναι σίγουροι για το αν πρόκειται για μια νέα τάση ή αν η τήξη αυτή είναι επακόλουθο της κλιματικής αλλαγής.


Κάθε χρόνο οι πάγοι στην Ανταρκτική έχουν την τάση να αυξάνονται το χειμώνα και μειώνονται το καλοκαίρι. Από αυτή τη φυσική εποχιακή αυξομείωση σημειωνόταν τελικά μια αύξηση των πάγων για αρκετά χρόνια, με τη μεγαλύτερη αύξηση να καταγράφεται το 2014 – χρονιά ορόσημο, αφού από εκεί και μετά άρχισε η μειωτική τάση μέχρι και σήμερα. Παρόμοια μείωση στην έκταση των θαλάσσιών πάγων είχε σημειωθεί και το 1970, χωρίς ωστόσο αυτή να είναι μόνιμη. Πιθανά αίτια αυτής της νέας μειωτικής τάσης θεωρούνται ότι είναι οι μεταβολές στους ανέμους, η τρύπα του όζοντος και το φαινόμενο Ελ Νίνιο, καθώς αυτά επιδρούν στους πάγους.


Το λιώσιμο των πάγων στους Πόλους σε συνδυασμό με τα κύματα καύσωνα που καταγράφονται τις τελευταίες μέρες σε διάφορες περιοχές του πλανήτη με αποκορύφωμα την Αλάσκα, όπου το θερμόμετρο κατέγραψε θερμοκρασία 32 βαθμών Κελσίου στην πρωτεύουσα, υποδεικνύουν πως κάτι στον πλανήτη δε λειτουργεί σωστά. Τα φαινόμενα αυτά οφείλονται άλλα περισσότερο και άλλα λιγότερο σε ανθρωπογενή αίτια. Πλέον, οι συνέπειες από την κλιματική αλλαγή έχουν εισχωρήσει για τα καλά στην καθημερινότητα μας. Η υιοθέτηση μια νέας στάσης προσανατολισμένη στην αειφόρο ανάπτυξη και στο σεβασμό προς το περιβάλλον είναι εδώ και καιρό, αλλά ακόμα περισσότερο στην εποχή μας, μονόδρομος.





ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΗΣΤΕ ΜΑΖΙ ΜΑΣ