• envinow.gr

Η Πάρος το πρώτο νησί της Ελλάδας χωρίς πλαστικά

Της Θεοδώρας Ανδρικοπούλου


Η Πάρος είναι το πρώτο νησί που εντάσσεται στο δίκτυο ‘’Clean Blue Paros’’ στο πλαίσιο του παγκόσμιου δικτύου ‘’Clean Blue Alliance’’, το οποίο στηρίζει την προσπάθεια των νησιών παγκοσμίως στην επίλυση του προβλήματος των πλαστικών απορριμμάτων από την πηγή, μέχρι την κατάληξή τους στη θάλασσα και στους ωκεανούς. Παράλληλα, σε συνεργασία με την εταιρεία κοινού συμφέροντος Common Seas, το Δήμο Πάρου και τη WATT, έχοντας παράλληλα και την υποστήριξη της WWF, επιχειρείται η Πάρος να γίνει το πρώτο νησί της Μεσογείου χωρίς πλαστικά απορρίμματα και παγκόσμιος πρωτοπόρος στον αγώνα εναντίον του πλαστικού στις θάλασσες.


Η επιλογή της Πάρου έγινε με βάση συγκεκριμένα κριτήρια. Την τουριστική περίοδο του καλοκαιριού, όπου παρατηρείται αλματώδης αύξηση του πληθυσμού, τα απορρίμματα στην Πάρο αυξάνονται κατά 350%, ενώ ο ΧΥΤΑ είναι σχεδόν γεμάτος. Η πολυπλοκότητα της πρόκλησης των απορριμμάτων της Πάρου δίνει την ευκαιρία να διερευνηθούν και να αναπτυχθούν συστημικές λύσεις που μπορούν να αναπαραχθούν και να κλιμακωθούν και σε άλλα νησιά. Άλλα κριτήρια περιλαμβάνουν το ενδιαφέρον, τις υπάρχουσες υποδομές διαχείρισης απορριμμάτων της κοινότητας, την προσβασιμότητα, καθώς και τις τοπικές αρχές.


Ο κ. Μάρκος Κωβαίος, Δήμαρχος Πάρου, δήλωσε: “Καλωσορίζω ένθερμα αυτή τη σημαντική συμφωνία -ορόσημο με τους Common Seas και τη WATT, στοχεύοντας στο να γίνει η Πάρος το πρώτο νησί της Μεσογείου χωρίς πλαστικά απορρίμματα. Το πρώτο μας βήμα, μεταξύ άλλων πρωτοβουλιών, θα είναι η εξάλειψη των πλαστικών καλαμακίων μέχρι το επόμενο καλοκαίρι, πριν την επίσημη απαγόρευση τους από την ΕΕ το 2021. Μας ενθαρρύνουν οι επιχειρήσεις που υποστηρίζουν το Clean Blue Paros, μειώνοντας τη χρήση πλαστικών και τα πλαστικά απορρίμματά τους, υιοθετώντας τις εναλλακτικές λύσεις, όπως επαναχρησιμοποιημένα κύπελλα και καλαμάκια από χαρτί ή μέταλλο. Προσβλέπουμε στην ενίσχυση της οικολογικής και περιβαλλοντικής συνείδησης στην Πάρο”.


Η πρωτοβουλία του Clean Blue Alliance έχει σχεδιαστεί γύρω από το τρίπτυχο: Μελετώ, Παρεμβαίνω, Επηρεάζω.


Το πρώτο στάδιο (“Μελετώ”) στοχεύει στον προσδιορισμό της ροής των απορριμμάτων για την κατανόηση του πλαστικού οικοσυστήματος της Πάρου. Κατά την υλοποίησή του εφαρμόζεται η στρατηγική μείωσης των πλαστικών. Πιο συγκεκριμένα, το πλάνο μείωσης πλαστικών (Plastic Drawdown) περιλαμβάνει ένα πλήρως ανεπτυγμένο εργαλείο αξιολόγησης πολιτικής, που επιτρέπει στις κυβερνήσεις να εντοπίζουν γρήγορα τις βασικές πλαστικές ροές απορριμμάτων, καθώς και τις πολιτικές για να σταματήσουν τη ροή της θαλάσσιας ρύπανσης.


· Μοντελοποίηση του όγκου των πλαστικών απορριμμάτων μιας χώρας και της χρονικής μεταβολής του μέχρι το 2030

· Χαρτογράφηση των διαδρομών των απορριμμάτων και εντοπισμός των σημείων διαρροής

· Ανάλυση του αντικτύπου των βασικών πολιτικών

· Χαρτογράφηση της διαδρομής προς τη δραστική μείωση των θαλάσσιων πλαστικών


Παράλληλα, διεξάγεται συστηματικά επιτόπια έρευνα που περιλαμβάνει ερωτηματολόγια χρήσης και διάθεσης των πλαστικών από τους κατοίκους της Πάρου, τα αποτελέσματα των οποίων αξιοποιούνται για τον καθορισμό του όγκου και του τύπου των πλαστικών απορριμμάτων, καθώς και τον τρόπο ‘ροής’ τους στο νησί ενώ, τέλος, γίνεται παρακολούθηση των θαλάσσιων απορριμμάτων από την οποία αναδεικνύονται τα κρίσιμα σημεία του νησιού.


Το δεύτερο στάδιο της πρωτοβουλίας (“Παρεμβαίνω”) στηρίζεται στη δραστική μείωση του όγκου των πλαστικών μιας χρήσης, καθώς και τη βελτιστοποίηση της διαχείρισης των υπόλοιπων πλαστικών απορριμμάτων. Στο πλαίσιο της δραστικής μείωσης των πλαστικών παρέχονται κίνητρα στις επιχειρήσεις εστίασης κ.α. προκειμένου να μειωθεί δραστικά ο όγκος πλαστικών αντικειμένων (σακούλες, καλαμάκια, μπουκάλια, συσκευασίες) και να αντικατασταθεί όσο το δυνατόν από εναλλακτικές πολλαπλών χρήσεων. Ακόμη, εφαρμόζονται κοινοτικά συστήματα ξαναγεμίσματος και επαναχρησιμοποίησης για τη μείωση της χρήσης πλαστικών φιαλών νερού μιας χρήσης, μέσω της εγκατάστασης σταθμών αναπλήρωσης σε σχολεία και της παροχής σε όλα τα παιδιά του νησιού ενός μπουκαλιού νερού Clean Blue Paros, καθώς και μέσω της αύξησης της διανομής και χρήσης δημόσιων συστημάτων πόσιμου νερού. Άλλες δραστηριότητες περιλαμβάνουν τον καταμερισμό σχολικών πόρων και τη διοργάνωση επιμορφωτικών εκδηλώσεων, τη συνεργασία με εταιρείες μεταφορών για τη συμμετοχή των τουριστών πριν από την άφιξή τους στο νησί και τη διεξαγωγή εκστρατειών επικοινωνίας του Clean Blue Paros.


Όσον αφορά στη βελτιστοποίηση της διαχείρισης των υπόλοιπων πλαστικών απορριμμάτων έχει σχεδιαστεί και εφαρμόζεται πιλοτικά ένα σύστημα για τη χωριστή συλλογή διαφανών μπουκαλιών και δοχείων ποτών (από ΡΕΤ και ΡΡ) για την προώθηση της αύξησης της αξίας επαναχρησιμοποίησης του συγκεκριμένου υλικού.


Οι πρακτικές που βρίσκονται σε εξέλιξη για το νησί της Πάρου σε συνδυασμό με την ισχύουσα ευρωπαϊκή και εθνική πολιτική για τα πλαστικά συνιστούν έναν καλό οιωνό για την ενεργοποίηση της δράσης και σε άλλα νησιά, αλλά και σε εθνικό επίπεδο, γενικότερα (“Επηρεάζω”).


Άλλα νησιά της Ελλάδας που έχουν προάγει παρόμοιες πρωτοβουλίες είναι το νησί των Βόρειων Σποράδων, Αλόννησος, το οποίο βραβεύτηκε στην έκθεση τουρισμού της Στοκχόλμης (Stockholm’s Mediterranean Panorama) για τις βιώσιμες πρακτικές και πολιτικές που εφάρμοσε στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας “Αλόννησος χωρίς Πλαστικές Σακούλες”, καθώς και τα νησιά των Κυκλάδων Δονούσα και Σίκινος, τα πρώτα στην Ελλάδα στα οποία τα πλαστικά καλαμάκια αντικαταστάθηκαν με βιοδιασπώμενη εναλλακτική, ανοίγοντας το δρόμο και για άλλα νησιά να ακολουθήσουν παρόμοιες τακτικές κατά τα επόμενα έτη.


Για όλους όσοι πρόκειται να φιλοξενηθούν στο πανέμορφο νησί της Πάρου είναι μία καλή ευκαιρία να γίνουν κοινωνοί αυτής της καινοτόμας περιβαλλοντικής δράσης, αποφεύγοντας τη χρήση πλαστικών μίας χρήσης και προωθώντας τη συνετή διάθεση των απορριμμάτων συμβάλλοντας, έτσι, στη μείωση των πλαστικών απορριμμάτων και τη δημιουργία προδιαγραφών βιώσιμης ανάπτυξης και κυκλικής οικονομίας.

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΗΣΤΕ ΜΑΖΙ ΜΑΣ